Nałožki a swjedźenje Sprjewja-Nysa
Zapust
W casu wót srjejźi januara až na zachopjeńk měrca se swěśi we jsach wokoło Chóśebuza zapust. Jo nałog z wejsnego źěłańskego žywjenja a jo se až do 50ych lět wót młoźiny ako dokóńcenje a wjerašk pśěze swěśiła, kótaraž jo se pśecej w zymje wótměła. Pśěza njejo jano źěłowe zgromaźeństwo źowćow było, ale jo twóriła teke pópšawne towarišnostne a kulturne srjejźišćo wejsneje młoźiny. Źowća su wulicowali pśi źěle na kólasku wejsne tšojenja abo su nawuknuli pśez kantorku wšykne we jsy znate serbske ludowe spiwy a kjarliže. Pśi rozwězanju pśěze, pśed nalětnym wusewom, su směli teke gólcy na pśězu. Su šli pó swóje partnaŕki za zapustojske rozwjaselenje.
Zapust w źinsajšnej formje, wobstojecy z camprowanja a zapustojskego pśeśěga, jo na kóńcu 19. stolěśa nastał.
Wjerašk jo njeźelu wótmějucy swěźeński pśeśěg. Wokoło połdnja zmakaju se nježenjone źowća a gólcy jsy w gósćeńcu a zestajiju póriki za pśeśěg. Za wobźělenje muse wšykne nanejmjenjej 14 lět stare byś. Źowća su se swóje swěźeńske drastwy ze wušywanymi žyźanymi cypjelami a běłymi cańkatymi šorcami woblekali. Dospołna jo drastwa akle z lapu, kótaraž jo wumełski kšasnje wězana. Muske nose woblak a kłobyk. Kužde źowćo pśityknjo swójomu partnarju z papjernych kwětkow zgótowany zapustojski štrus na kłobyk abo na revers, pó reji w žurli se forměrujo swěźeński śěg. Póriki se wjeduju pśez durjaŕsku kapału, prězy nosy se wupyšnjone chóžyšćo abo klinkotawa. Pó zgromadnem fośe wšych wobźělonych pórikow, woglědujo se k wejsnym wobydlarjam, kótarež maju wósebne zasłužby za derjeměśe jsy, ako n. pś. šołta, faraŕ, šulski wjednik abo pśedsedarje towaristwow. Z kuždym pśiswójźbnym zapustarje a zapustaŕki rejuju, piju paleńc a kuždy dostanjo na kóńcu zapustojski štrus. Ako źěk daju te tak cesćone mału jězu ako mały dar do zapustojskeje kase. Pśeśěg skóńcy se w gosćeńcu, źož wjacor se wótmějo reja za wšych wejsanarjow. Tak płaśi zasada, pśi zapusće pilnje rejowaś, až lan derje rosćo. Až buźo dłujki, musyš wusoki skokaś a pó móžnosći z wjelikim gólcom rejowaś.